Mleko – pić czy nie pić?

W obecnych czasach coraz więcej ludzi nie pije mleka i nie jada przetworów mlecznych. Bezpodstawnie mleko jest nazywane „białą śmiercią”, a jego wartości odżywcze są umniejszane. W świetle badań naukowych dzisiejsza moda „nie picia mleka” przynosi bardzo duże szkody społeczne.

Jak wynika z wieloletnich badań naukowych mleko i jego przetwory są produktami spożywczymi o najwyższych wartościach odżywczych. Gdy człowiek zaczął prowadzić osiadły tryb życia i udomowił zwierzęta, mleko stało się pokarmem umożliwiającym przetrwanie. Jakże więc prawdziwe jest średniowieczne przysłowie: „Gdy jest chleb i mleko, człowiek nie zazna głodu”.

Dlaczego mleko i jego przetwory są tak zdrowe?

Mleko zawiera łatwoprzyswajalne, pełnowartościowe białko, wraz z wszystkimi niezbędnymi aminokwasami (których człowiek nie wytwarza i muszą być dostarczone do organizmu wraz z pożywieniem). Poza tym jest źródłem dobrze przyswajalnego wapniawitamin z grupy B (w szczególności witaminy B2) oraz witamin rozpuszczalnych w tłuszczach (wit. A, D, E). Mleko i jego przetwory ze względu na dużą zawartość wapnia, magnezu i potasu mają właściwości alkalizujące.

Mleko oprócz tego, że zawiera spore ilości wapnia, ma także grupę białek zapobiegających jego wytrącaniu się, dzięki czemu ułatwia przyswajanie tego składnika przez organizm. Dlatego mleko i produkty mleczne uważane są za najkorzystniejsze źródła wapnia w żywieniu człowieka. Jego spożywanie zapewnia w 100% zapotrzebowanie (i przyswojenie) organizmu na wapń i witaminę B2. Wapń jest wykorzystywany przez organizm do prawidłowego rozwoju układu kostnego oraz bierze udział w wielu procesach metabolicznych komórek, np. mięśni.

Ile mleka dziennie powinniśmy wypijać?

Według piramidy zdrowego żywienia umieszczonej w „Złotej Karcie Prawidłowego Żywienia” zaleca się codzienne spożycie minimum 2 pełnych szklanek mleka dziennie lub zamiennie tyle samo kefiru lub jogurtu oraz 1-2 plasterków dowolnego sera.

Jeżeli ktoś nie lubi mleka, może je zamienić na napoje mleczne. Zwykle dzieli się je na dwie grupy:

  • napoje mleczne niefermentowane: mleko kakaowe, kawowe, koktajle mleczne itp.
  • napoje mleczne fermentowane: jogurt, mleko acidofilne, kefir, maślanka, koktajl mleczno-owocowy itp. (do ich fermentacji używa się różnych kultur drobnoustrojów).

W Polsce najbardziej rozpowszechnione są jogurty i kefiry.

  • Jogurt – w jednej szklance jogurtu znajduje się ok. 415 mg łatwoprzyswajalnego wapnia. Poza tym zawiera on witaminy, biopierwiastki i kultury bakterii Lactobacillus bulgaricus i Streptococcus thermophilus. Jogurty usprawniają trawienie, ponieważ zwiększają wydzielanie enzymów trawiennych i regulują skład mikroflory jelitowej.
  • Kefir – ma podobne działanie do jogurtu. Przy jego produkcji używane są kultury bakterii lub grzybki kefirowe, nadające kefirowi charakterystyczny smak i zapach. Napój ten ma zdolność rozkładania związków rakotwórczych, które są przyswajane przez organizm wraz z żywnością. Zawiera także substancje antybiotyczne hamujące rozwój bakterii chorobotwórczych w przewodzie pokarmowym oraz wspomaga zwalczanie chorób cywilizacyjnych.

Spożywanie fermentowanych produktów mlecznych jest szczególnie zalecane w celu zapobiegania bakteryjnym zatruciom pokarmowym i infekcjom,a także przy zaparciach, antybiotykoterapii oraz w przypadku obniżonej odporności immunologicznej organizmu.

Jeżeli chcemy się zdrowo odżywiać nie rezygnujmy z mleka i jego przetworów (jeżeli nie mamy udokumentowanych medycznie przeciwwskazań tj. alergia na białka mleka krowiego), ponieważ nie da się ich zastąpić żadnymi innymi produktami spożywczymi.

PODZIEL SIĘ
Emilia Sienkiewicz
Dietetyk kliniczny w poradni Dietomedica. Absolwentka dziennych studiów magisterskich na kierunku Dietetyka Uniwersytetu Medycznego w Białymstoku. Specjalistka w zakresie żywienia człowieka zdrowego i chorego oraz profilaktyki chorób żywieniowo-zależnych. Współzałożycielka i redaktor dietto.pl. Posiada uprawnienia pedagogiczne (ukończone studia podyplomowe). Prywatnie mama dwójki chłopców.